سود مرکب چیست؟ تفاوت آن با سود ساده با مثال

سود مرکب یعنی سود روی سود. هر بار که سود به اصل پول اضافه می‌شود، دوره بعد از مبلغ بزرگ‌تری سود می‌گیرید. این تفاوت در ابتدا کوچک به نظر می‌رسد، اما با گذشت زمان بزرگ می‌شود.

سود ساده در برابر سود مرکب

۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان را با نرخ ثابت ۲۰٪ به مدت ۵ سال در نظر بگیرید:

• سود ساده: هر سال ۲۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان، جمعاً ۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان؛ مبلغ نهایی ۲۰۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان
• سود مرکب سالانه: مبلغ نهایی ۲۴۸,۸۳۲,۰۰۰ تومان؛ سود کل ۱۴۸,۸۳۲,۰۰۰ تومان

یعنی در ۵ سال، فقط به‌خاطر مرکب‌شدن سود، حدود ۴۸,۸۳۲,۰۰۰ تومان بیشتر به دست می‌آید. فرمول آن ساده است:

دفعات مرکب‌شدن هم اهمیت دارد

هرچه سود دفعات بیشتری در سال به اصل اضافه شود، بازده نهایی کمی بالاتر می‌رود. همان ۱۰۰ میلیون تومان با نرخ ۲۰٪ که ماهانه مرکب شود، پس از یک سال ۱۲۱,۹۳۹,۱۰۸ تومان می‌شود؛ یعنی بازده مؤثر سالانه حدود ۲۱٫۹۴٪. به این عدد «نرخ مؤثر» می‌گویند.

قاعده ۷۲

برای برآورد سریع اینکه پول شما در چند سال دو برابر می‌شود، عدد ۷۲ را بر نرخ سالانه تقسیم کنید. با نرخ ۲۰٪ حدود ۳٫۶ سال به دست می‌آید. مقدار دقیق آن ۳٫۸ سال است؛ قاعده ۷۲ فقط یک تقریب سریع و ذهنی است.

در عمل کجا اتفاق می‌افتد؟

• وقتی سود سپرده را برداشت نمی‌کنید و دوباره در همان حساب یا سپرده جدید می‌گذارید
• در بدهی‌هایی که سود یا جریمه دیرکرد روی مبلغ قبلی بار می‌شود
• در سرمایه‌گذاری‌هایی که سود آن‌ها دوباره سرمایه‌گذاری می‌شود